Psikolojide insancıl yaklaşım nedir ?

Psikolojide İnsancıl Yaklaşım: İnsan Merkezli Bir Perspektif

Psikolojide insancıl yaklaşım, insanın doğasında var olan iyilik, özgür irade ve potansiyelini gerçekleştirme eğilimini vurgulayan bir perspektife dayanır. Bu yaklaşım, 20. yüzyılın ortalarında, psikanaliz ve davranışçılığın egemen olduğu bir dönemde, insanı daha bütünsel bir şekilde anlamaya yönelik bir tepki olarak ortaya çıkmıştır.

İnsancıl Yaklaşımın Temel İlkeleri

İnsancıl psikolojinin temel ilkeleri, insanın doğasında var olan iyiliği, özgürlüğü ve gelişim potansiyelini kabul eder. Bu yaklaşım, bireyin kendi deneyimlerini ve içsel dünyasını anlamaya yönelik bir çaba olarak şekillenir.

1. İnsan Doğası İyidir

İnsancıl yaklaşıma göre, insanlar doğuştan iyi ve olumlu eğilimlere sahiptir. Bu görüş, insanın temel doğasının olumlu olduğunu ve çevresel faktörlerin bu doğayı şekillendirdiğini savunur. [1]

2. Özgür İrade ve Sorumluluk

Bireyler, kendi yaşamlarını biçimlendirme konusunda özgürdürler ve bu özgürlükle birlikte sorumluluk taşırlar. İnsancıl psikoloji, bireyin kendi seçimlerinin ve eylemlerinin sorumluluğunu kabul eder. [2]

3. Kendini Gerçekleştirme Eğilimi

İnsancıl yaklaşıma göre, her birey içinde bulunduğu potansiyeli en üst düzeye çıkarmaya yönelik bir eğilime sahiptir. Bu süreç, bireyin kendini gerçekleştirmesi olarak adlandırılır ve insanın en yüksek gelişim düzeyine ulaşma çabasıdır. [3]

4. Bütüncül Bakış Açısı

İnsancıl psikoloji, bireyi sadece davranışlarıyla değil, aynı zamanda duyguları, düşünceleri ve deneyimleriyle bir bütün olarak ele alır. Bu yaklaşım, insanın çok yönlü doğasını anlamaya çalışır. [1]

5. Şu Anın Önemi

İnsancıl yaklaşıma göre, bireyin geçmiş deneyimlerinden çok, şu anki deneyimleri ve algıları önemlidir. Birey, mevcut anı ve deneyimlerini anlamaya çalışarak kendini daha iyi tanıyabilir. [4]

İnsancıl Psikolojinin Temsilcileri

İnsancıl psikolojinin gelişiminde önemli katkıları olan başlıca isimler şunlardır:

– Abraham Maslow: İhtiyaçlar Hiyerarşisi kuramıyla tanınır ve insanların temel ihtiyaçlarının karşılanmasının, daha yüksek düzeydeki ihtiyaçlara ulaşabilmek için gerekli olduğunu savunur. [5]

– Carl Rogers: Kişi merkezli terapi yaklaşımının öncüsüdür ve bireyin kendini gerçekleştirmesi için koşulsuz olumlu saygı ve empatik anlayışın önemini vurgular. [6]

– Rollo May: Varoluşçu psikolojiye katkılarıyla tanınır ve bireyin özgürlüğü, sorumluluğu ve anlam arayışını ele alır. [3]

Günümüzde İnsancıl Yaklaşımın Yeri

Günümüzde insancıl yaklaşım, psikoterapi, eğitim ve kişisel gelişim alanlarında etkili bir şekilde kullanılmaktadır. Bireylerin potansiyellerini keşfetmeleri ve kendilerini gerçekleştirmeleri için rehberlik eden bu yaklaşım, insan odaklı bir bakış açısı sunar. [7]

Sonuç

İnsancıl psikoloji, insanın doğasında var olan iyiliği, özgürlüğü ve potansiyelini vurgulayan bir yaklaşımdır. Bu perspektif, bireyin kendini anlaması ve geliştirmesi için önemli bir temel sunar. Günümüzde de bireylerin daha sağlıklı ve tatmin edici bir yaşam sürmeleri için insancıl yaklaşımların önemi devam etmektedir.

—

Sources:

[1]: https://tuba-aydin.com/humanist-yaklasim/?utm_source=chatgpt.com “Hümanist Yaklaşım Nedir, Hümanist yaklaşıma bağlı … – Tuba Aydın”

[2]: https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/192000/modresource/content/0/SUNUM%20%C4%B0nsanc%C4%B1l%20Yakla%C5%9F%C4%B1mlar.pdf?utmsource=chatgpt.com “Çocuk ve Ergenlerle Psikolojik Danışmada İnsancıl Yaklaşımlar”

[3]: https://www.meralaydin.com.tr/humanistik-insancil-psikoloji-ucuncu-guc-hareketi/?utm_source=chatgpt.com “Hümanistik (İnsancıl) Psikoloji (Üçüncü Güç Hareketi)”

[4]: https://www.felsefe.gen.tr/psikolojide-insancil-yaklasim-humanistik-yaklasim-nedir/?utm_source=chatgpt.com “Psikolojide İnsancıl Yaklaşım, Hümanistik Yaklaşım Nedir?”

[5]: https://tr.reoveme.com/i%CC%87nsancil-psikolojiye-genel-bakis/?utm_source=chatgpt.com “İnsancıl Psikolojiye Genel Bakış – tr.reoveme.com”

[6]: https://www.monapsikoloji.com/carl-rogers-ve-humanistik-yaklasim/?utm_source=chatgpt.com “Carl Rogers ve Hümanistik Yaklaşım – Mona Psikoloji”

[7]: https://fiakademi.com/blog/humanist-insancil-yaklasim-nedir?utm_source=chatgpt.com “Bloglar | Fi Akademi”