Özdenetim Nasıl Yazılır TDK? (Ve Biraz Benimle Dalga Geçelim)
Bugün sizlere biraz derin bir konuya, aslında bir yazım hatasına, ama aynı zamanda hayatımızın içindeki “sınır koyma, dizginleri elinde tutma” mevzusuna değineceğim. Evet, doğru tahmin ettiniz; “Özdenetim nasıl yazılır?” sorusuyla başlıyoruz. Hadi gelin, hem TDK’yı hem de hayatı eğlenceli bir bakış açısıyla keşfedelim!
Özdenetim ve Benim Mükemmel Yazım Hatalarım
Hadi itiraf edelim, bazen kelimeler insanın canını sıkabiliyor. Şöyle ki, bir kelimeyi doğru yazmak bir yana, o kelimeyi doğru hissetmek bile bir mesele olabiliyor. Özdenetim… Ne kadar derin ve anlamlı bir kelime. Ama en başta, bu kelimenin yazımına bakalım. TDK’ye göre “özdenetim” tek kelime olarak yazılır. Evet, bir “de” ekini düşürmek, “öz denetim” gibi iki kelimeye ayırmamak gerekiyor.
Düşünsene…
“Ya bu ‘öz denetim’ nasıl yazılır?” diye düşünürken, aniden 10 dakikalık bir yazım hatasıyla buluyorsun kendini. “Yok, bunun içinde bir yanlışlık var.” diyerek hemen kelimeyi tekrar gözden geçiriyorsun. Neyse, ben de sizinle aynı kaygıları taşıyorum. Belki biraz fazla düşünmek ama işte, özdenetim… 🙂
Özdenetim Nedir ki?
Gerçekten, özdenetim ne demek? Aslında hepimiz bir şekilde özdenetim yapıyoruz, değil mi? İzmir’de güneşin altında yürürken, buz gibi bir dondurmayı tam alacakken, “Diyetimi bozarsam iki gün sonra pişman olurum,” diye durduruyorum kendimi. Hatta sonrasında bir dakika sonra geri dönüp almakla kalmayıp, bir de dondurmanın üzerini alıp “Birlikte daha güzeliz” diye kendi kendime espri yapıyorum.
Özdenetim dediğimiz şey, gerçekten hayatta kendi kurallarını koymak. Ya da şöyle diyelim: Yemek yerken neden bir tabağa sığamayacağım konusunda sayısız ‘kurallar’ var, ama işte o kurallara uymak zor, o kadar.
Günlük Hayattan Özdenetim Sahnesi
BİRİNCİ SAHNE:
Ben: “Bugün dondurmayı almayacağım. Diyet, diyet!”
İç ses: “Ama canım ne güzel dondurma var, hadi bir tatlı yapalım.”
Ben: “Hayır, yapmamalıyım.”
İç ses: “Ama senin için zaten tek bir dondurma çok şey değil. Hadi bir tane al.”
Ben: (Tam dondurmacıya doğru adım atarken) “Ya ama…”
İç ses: “Bak, özdenetim önemli. Ama bir tane al, hem de çikolatalı! Hem de 3 top!”
Sonuç: Özdenetim bir yanda, dondurma bir yanda.
Özdenetimi Uygulamak İçin Gerekli Kafa Yapısı
Evet, günün sonunda özdenetim yazarken bile bendeniz bir dondurma ile savaşmaya devam ediyorum. Ama bir noktada gerçekten kendine hâkim olmanın, kafanı toparlamanın önemi var. Çünkü özdenetim, sadece yemekle de ilgili değil. Hadi, bir anlık bir yazım hatasını düzeltip, kelimeleri doğru yazmaya karar verelim.
Bir zamanlar “öz denetim” derken, TDK’ye baktım ve “Özdenetim!” dedim. Çıldırdım, ne yapacağım, bir sürü “de” ekini silip doğru yazmaya başladım. Ve işte, hayatı doğru yazmak gibi bir şey bu. TDK bir yanda, doğru kelimeler bir yanda.
“Özdenetim” Öyküsü: Kısa Bir Sürükleyici Anlatım
Bir gün bu yazıyı yazarken, başlamak için özdenetim yapmam gerektiğini fark ettim. Telefonu, Instagram’ı, Twitter’ı kapatıp yalnızca yazıyı yazmak… İşte bu, gerçek özdenetim! Ama ne oldu? Hemen sağda solda, zihnimde oluşan esprileri paylaşıp durmaya başladım.
Bir arkadaşım yazıyı okurken dedi ki: “Sen bu yazıyı yazarken kesin dondurmayı düşünüyorsundur, değil mi?”
Yanıt verdim: “Hayır, yazıyorum, bak doğru yazıyorum ‘özdenetim’ dedim.”
Ve sonra düşündüm… Bazen özdenetim uygulamak, tamamen kararlar almakla ilgili bir mesele. Bir karar alıyorsun, hem de yazım kuralları gibi katı. Ama tabii, bir anda o kararlar, kendine “Hadi bakalım, dondurmayı alayım!” diyebileceğin bir fırsata dönüşebiliyor.
Sonuç: Özdenetim Ne Zaman Yazılır?
Özdenetim aslında kafamızda yazılı olan kuralların yanında, içimizdeki düşünceleri de denetim altına almak demek. O yüzden bu yazıyı yazarken de özdenetim yapıyorum. Ama işte, yazım hataları da olabilir. Ne de olsa, hayat da öyle değil mi? Bazen kafamızda bir plan kurarız ama yolun ortasında başka bir şey gelir ve biz o anın tadını çıkarırız.
Sonuç olarak: Özdenetim, yazarken de hayatı yaşarken de fark ettiğimiz, denetlediğimiz, bazen de kafamızda kaybolduğumuz bir yolculuk. O yüzden, şimdi tek bir dondurma almaya gitmeye karar verdim.
Evet, hayatı özdenetimle yaşamak ama bazen o kuralları çiğnemek de insanın doğasında var.